SON DÜZENLEMELER ÇERÇEVESİNDE BİR KAMU İHALESİ SÜRECİNİN AŞAMALARI

Bilal KOCABAŞ Devlet Bütçe Uzmanı *
e-yaklasim / Mart 2004 / Sayı: 8

I- GİRİŞ

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ile 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu (1) 01.01.2003 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Bu iki Kanun’un yürürlüğe girmesi ile birlikte, 20 yıl süre ile uygulanmış olan 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu başta olmak üzere ihale ile ilgili düzenleme/düzenlemeler içeren muhtelif mevzuat da yürürlükten kaldırılmıştır (2).

Kamu İhale Kanunu kapsamındaki yüzlerce kamu kurum ve kuruluşu ile bunların alt birimlerinde çalışan sayısız görevlinin, diğer taraftan kamu kesimine mal ve hizmet satabilme, iş yapabilme potansiyeline sahip binlerce firmanın veya kişinin Kamu İhale Kanunu ile tanışması kaçınılmazdı. Kendilerine verilen kamu görevinin gereği olarak çok sık ihale yapan kurumların (Karayolları Genel Müdürlüğü, Milli Savunma Bakanlığı gibi) yanı sıra nadiren ihaleye çıkan kamu kurum ve kuruluşlarının küçük birimleri de (ilköğretim okulu gibi) mevcuttur. Hal böyle olunca, idari yapılanmasında “ihale birimi” dahi olan kuruluşların uzmanlaşmış elamanları açısından söz konusu Kanun’un uygulanmasında bir sorun olmamakla birlikte, yılda birkaç kez ancak alım yapma durumunda olan kuruluşların “satın almadan sorumlu görevliler”i tarafından kimi zaman iki Kanun (3) ve yüzlerce sayfa ikincil mevzuatın anlaşılması ve uygulanması zor olabilmektedir. Bu itibarla, genel olarak bir kamu ihalesinde izlenecek yolun tespit edilmesinin uygulayıcılar açısından yararlı olacağı düşünülmektedir.

Kamu İhale Kanunu’nun öngördüğü süreç; uygulanacak ihale usulleri (4) açısından değişiklikler gösterebileceği gibi, ihalenin konusunun mal, hizmet veya danışmanlık hizmeti alımı yahut yapım işi olmasına göre de değişebilmektedir. Bununla birlikte, ihale sürecinin temelde çok fazla değişmediği söylenebilir. Bu yazıda, genel olarak bir kamu ihalesinin aşamaları anlatılmış ancak ayrıntıya girilmemiştir. İhale aşamaları anlatılırken her bir aşamanın dayanağı olan mevzuatın ismine ve madde numarasına konu içerisinde veya dipnotta yer verilmiştir.

II- KAMU İHALE KANUNU’NUN KAPSAMI

Kamu İhale Kanunu’nun getirdiği en önemli yeniliklerden birisi bu Kanun’un kapsamı ile ilgili bulunmaktadır. Buna göre, kapsamda yer alan idarelerin kullanımında bulunan her türlü kaynaktan karşılanan mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihaleleri bu Kanun hükümlerine göre yürütülecektir. Söz konusu idareler şunlardır:

- Genel bütçeye dahil daireler, katma bütçeli idareler, özel idareler ve belediyeler ile bunlara bağlı; döner sermayeli kuruluşlar, birlikler, tüzel kişiler.

- Kamu iktisadi kuruluşları ile iktisadi devlet teşekküllerinden oluşan kamu iktisadi teşebbüsleri (Enerji, su, ulaştırma ve telekomünikasyon sektörlerinde faaliyet gösteren teşebbüs, işletme ve şirketler kapsam dışındadır.).

- Sosyal güvenlik kuruluşları, fonlar, özel kanunlarla kurulmuş ve kendilerine kamu görevi verilmiş tüzel kişiliğe sahip kuruluşlar (mesleki kuruluşlar ve vakıf yükseköğretim kurumları hariç) ile bağımsız bütçeli kuruluşlar.

- Yukarıda sayılan idarelerin doğrudan veya dolaylı olarak birlikte ya da ayrı ayrı sermayesinin yarısından fazlasına sahip bulundukları her çeşit kuruluş, müessese, birlik, işletme ve şirketler.

- 4603 sayılı Kanun (5) kapsamındaki bankaların yapım ihaleleri (4603 sayılı Kanun kapsamındaki bankaların yapım ihaleleri dışındaki ihaleleri ile Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu ve bu Fonun hisselerine kısmen ya da tamamen sahip olduğu bankalar kapsam dışındadır).

Görüldüğü üzere, neredeyse bütün kamu kurum ve kuruluşları Kamu İhale Kanunu kapsamında sayılmaktadır. Böyle bir kapsamın belirlenmiş olması, Kanun’un 1. maddesinde belirtilen amacın bir gereğidir (6). Oysa, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun kapsamı sadece genel bütçeye dahil daireler, katma bütçeli idareler, özel idareler ve belediyelerle sınırlı bulunmaktaydı. Devlet İhale Kanunu kapsamı dışındaki kamu kurum ve kuruluşlarının ise birbirinden farklı ihale mevzuatı bulunmaktaydı.

Kamu kurum ve kuruluşlarının yaptıkları ihalelerde, Kamu İhale Kanunu ve Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun belirlediği “ihale süreci”, kapsamdaki kurumlar açısından ortak bir süreçtir. Ancak, ihale süreci kavramı biraz daha geniş yorumlandığında, “ödenek teminini (finansman)” de ihale sürecine dahil etmek mümkündür. Bu durumda, idari ve mali sistemleri farklılık arzeden kuruluşlar açısından ihale süreci küçük de olsa farklılaşmış olacaktır.

III- İHALEDEN ÖNCEKİ İŞLEMLER

A- Ödeneğin Temini

Bir ihalede, ilk aşama olarak değerlendirilebilecek “ödenek temini” konusu, burada, konsolide bütçeye dahil bir idarenin ödenek temini olarak ele alınmıştır. Kamu İhale Kanunu’na tabi diğer kurumlarda ödeneğin temini veya işin finansmanı farklı şekillerde olabilecektir.

1050 sayılı Muhasebe-i Umumiye Kanunu’nun 7. maddesi hükmü gereğince, Devlet adına bir giderin yapılabilmesinin ön şartı söz konusu giderin yılı bütçe kanunu ile öngörülmüş olmasıdır. Bütçe kanunlarının ilk maddesi “Gider bütçesi” başlığıyla, ikinci maddesi ise “Gelir bütçesi” başlığıyla düzenlenmektedir. Örneğin 5027 sayılı 2004 Mali Yılı Bütçe Kanunu’nun 1. maddesi hükmü şu şekildedir:

Bütçe Kanunları, metin ve bu metne bağlı cetvellerden oluşmaktadır. (A) işaretli cetvel, bütçe Kanunu’nun 1. maddesi ile verilen ödeneğin dağılımını göstermekte olup, bu ödenekler, Maliye Bakanlığınca belirlenecek ilkeler ve serbest bırakma oranları dahilinde kullanılır. Ödenekler uygulamada, ayrıntılı harcama programına bağlanmak suretiyle kullanılmaktadır (8).

Yatırım ödeneklerinin kullanılabilmesi ise başka bir şarta daha bağlanmıştır. 2004 Mali Yılı Bütçe Kanunu’nun 12. maddesi gereğince, yıllık programlara ek yatırım cetvellerinde yer alan projeler dışında herhangi bir projeye harcama yapılamaz.

Bir mal veya hizmet alımının gerçekleştirilmesi yahut bir yapım işine girişilebilmesi için yukarıda kısaca değinildiği üzere öncelikle ödeneğin temin edilmesi gerekmektedir.

B- Yaklaşık Maliyetin Tespiti (9)

İhaleye girişilmeden önce idare tarafından her türlü fiyat araştırması yapılmak suretiyle (katma değer vergisi hariç olmak üzere) yaklaşık maliyetin tespit edilmesi gerekmektedir. Tespit edilen yaklaşık maliyet, dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir.

Yaklaşık maliyetin ihale sonuçlanıncaya kadar açıklanmaması gerekmektedir. Nitekim, Kamu İhale Kanunu’nun 9. maddesinde, yaklaşık maliyetin ihale ilanlarında yer alamayacağı, isteklilere veya ihale süreci ile resmi ilişkisi olmayan diğer kişilere açıklanamayacağı, 61. maddesinde, bu Kanun’un uygulanmasında görevli olanlar ile danışmanlık hizmeti sunanların söz konusu işe ait yaklaşık maliyeti ifşa edemeyecekleri, 62. maddenin (d) bendinde ise, isteklilerce verilen tekliflerin karşılaştırılmasında kullanılmak üzere tespit edilen yaklaşık maliyetin isteklilere duyurulamayacağı belirtilmektedir.

C- Uygulanacak İhale Usulünün Tespiti

İdarelerin mal veya hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde uygulayacakları usuller Kamu İhale Kanunu’nun 18. maddesinde sayılmıştır. Takip eden maddelerde ise her bir ihale usulünün hangi tür alımlarda uygulanacağı belirtilmiştir. Buna göre, söz konusu alım veya yapım işinin, türü, niteliği, uzmanlık ve/veya ileri teknoloji gerektirmesi, yaklaşık maliyeti ve ivediliği gibi kriterler esas alınarak Kamu İhale Kanunu’nda belirtilen ihale usullerinden hangisinin seçilmesi gerektiğine karar verilir. Bu belirleme yapılırken öncelikle işin, açık ihale usulü ile gerçekleştirilip gerçekleştirilemeyeceğine bakılır.

D- İhale Dokümanı (İdari Şartname, Teknik Şartname, Sözleşme Tasarısı vd..) Hazırlanması

“İhale dokümanı”, Kamu İhale Kanunu’nun 4. maddesinde tanımı yapıldığı üzere, ihale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinde; isteklilere talimatları da içeren idari şartnameler ile yaptırılacak işin projesini de kapsayan teknik şartnameler, sözleşme tasarısı ve gerekli diğer belge ve bilgileri ifade eder.

“Şartnameler”e ilişkin hükümler temelde, anılan Kanun’un 12 ve 27. maddelerinde yer almaktadır. İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğinin belirtildiği idari ve teknik şartnameler idarelerce hazırlanır. İdari şartname hazırlanırken, ilgili uygulama yönetmeliğinin (10) ekinde yer alan ilgili Tip İdari Şartname esas alınır (11) .

Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin özelliği nedeniyle idarelerce hazırlanmasının mümkün olmadığının ihale yetkilisi tarafından onaylanması kaydıyla, teknik şartnameler, “danışmanlık hizmet sunucularına” ihale yoluyla hazırlattırılabilir.

Teknik şartnameler ile tespit edilen teknik kriterlerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlaması gerekmektedir. Diğer taraftan, teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler yapılır, teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Ancak, belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilemez. Ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde “veya dengi” ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir.

Sözleşme tasarısının hazırlanmasında ise, ilgili uygulama yönetmeliği ekinde yer alan “tip sözleşme örneği” dikkate alınır.

İdare, ihale dokümanını, ilan yapılacak hallerde ilk ilan tarihine, davet yapılacak hallerde ise davet tarihine kadar kesinleştirir. Belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılacak ihalelerde, ön yeterlik dokümanı ile ihale dokümanı, ön yeterlik ilan tarihine kadar hazırlanır.

E- İhale Onay Belgesinin Düzenlenmesi

Söz konusu işle ilgili ihaleye çıkılabilmesi için ihale yetkilisinin (12) onayına başvurulduğu belgedir. İhale onay belgesi, uygulama yönetmelikleri ekinde yer alan örneğe uygun olarak hazırlanır. İhale konusu işe ilişkin temel bilgilerin yer aldığı bu belgede ayrıca, yaklaşık maliyeti eşik değerlerin (13) altında olan ihalelerin, sadece yerli isteklilere açık olup olmadığı; yaklaşık maliyeti eşik değerlerin üzerindeki ihalelerde, Kamu İhale Kurumu tarafından belirlenen esaslar çerçevesinde yerli malı olarak kabul edilen mal kalemini/kalemlerini teklif eden yerli istekliler lehine %15 oranına kadar fiyat avantajı sağlanıp sağlanmayacağına ilişkin hususlar da belirtilmektedir. İdarece hazırlanan “yaklaşık maliyet hesap cetveli” bu belgeye eklenir (14) .

F- İhale Komisyonunun Kurulması

İhale yetkilisi, ihaleyi gerçekleştirmek üzere Kamu İhale Kanunu’nun 6. maddesine göre, biri başkan olmak üzere, ikisinin ihale konusu işin uzmanı olması şartıyla, ilgili idare personelinden en az dört kişinin, genel ve katma bütçeli kuruluşlarda maliye memurunun, diğerlerinde ise muhasebe veya malî işlerden sorumlu bir personelin katılımıyla kurulacak en az beş ve tek sayıda kişiden oluşan ihale komisyonunu, yedek üyeler de dahil olmak üzere görevlendirilir. İhale sürecindeki bütün değerlendirmeler ihale komisyonu tarafından yapılır.

G- İhale Kayıt Numarasının Alınması

Uygulama yönetmeliklerinde yer alan “İdarelerce ihale onayının alınmasından sonra, ihale ilanı veya davetinden önce Kurumdan İhale Kayıt Numarası alınır.” hükmü uyarınca “ihale kayıt numarası”nın alınması zorunludur. Bu konudaki düzenleme 2003/11 sayılı Kamu İhale Tebliği ile yapılmıştır.

H- İlan Yapılması

Kamu İhale Kanunu’nun “İhale İlân Süreleri ve Kuralları” başlıklı 13. maddesinde, bir taraftan ihale usulleri, diğer taraftan da yaklaşık maliyetin eşik değerle olan ilişkisi dikkate alınmak suretiyle ilanların ihale tarihinden kaç gün önce ve ne şekilde yayımlanacağı hususuyla ilgili düzenlemeler (Örneğin: “Açık ihale usulü ile yapılacak olanların ilânları, ihale tarihinden en az kırk gün önce, Resmi Gazete’de en az bir defa yayımlanmak suretiyle yapılır.”) yer almaktadır.

Anılan Kanun’un 24. maddesi ise ilânlarda bulunması zorunlu hususlarla ilgili hükümler içermektedir.

I- İhale İşlem Dosyasının Komisyon Üyelerine Verilmesi

Kamu İhale Kanunu’nun 7. maddesinde, ihalesi yapılacak her iş için bir işlem dosyası düzenleneceği; bu dosyada “ihale yetkilisinden alınan onay belgesi ve eki yaklaşık maliyete ilişkin hesap cetveli, ihale dokümanı, ilân metinleri, adaylar veya istekliler tarafından sunulan başvurular veya teklifler ve diğer belgeler, ihale komisyonu tutanak ve kararları gibi ihale süreci ile ilgili bütün belgeler”in bulunacağı belirtilmiştir.

Gerekli incelemeyi yapmalarını sağlamak amacıyla ihale işlem dosyasının birer örneği, ilân veya daveti izleyen üç gün içinde idare tarafından ihale komisyonu üyelerine verilir.

İhale işlem dosyasının bir örneği, ihale komisyonu üyelerine verilirken, söz konusu işlem dosyasında, yukarıda sayılan belgelerin tamamının bulunması mümkün değildir. Belgelerden bazıları (teklifler, komisyon kararları gibi) ihale sürecinde işlem dosyası içerisinde yerini alacaktır.

İ- Tekliflerin Sunulması

Teklif mektubu ve geçici teminat da dahil olmak üzere ihaleye katılabilme şartı olarak istenilen bütün belgeler bir zarfa konulur. Zarfın üzerine isteklinin adı, soyadı veya ticaret unvanı, tebligata esas açık adresi, teklifin hangi işe ait olduğu ve ihaleyi yapan idarenin açık adresi yazılır. Zarfın yapıştırılan yeri istekli tarafından imzalanır ve mühürlenir.

Teklif mektupları yazılı ve imzalı olarak sunulur. Teklif mektubunda ihale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi, teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması, üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması ve teklif mektubunun ad, soyad veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması zorunludur.

Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar sıra numaralı alındılar karşılığında idareye verilir. Bu saatten sonra verilen teklifler kabul edilmez ve açılmaksızın iade edilir. Teklifler iadeli taahhütlü olarak da gönderilebilir. Posta ile gönderilecek tekliflerin ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye ulaşması şarttır.

IV- İHALE SIRASINDAKİ İŞLEMLER

A- Teklif Zarflarının Açılması

İhale komisyonunun çalışmaları Kamu İhale Kanunu’nun 36. ve takip eden maddelerinde düzenlenmiştir. Öncelikle, ihale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur ve hemen ihaleye başlanır. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30. maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. Zarflar isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılır.

B- Tekliflerin Değerlendirilmesi ve İhalenin, Ekonomik Açıdan En Avantajlı Teklifi Veren İsteklinin Üzerinde Bırakılması

İhale komisyonunun talebi üzerine idare, tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilemez.

Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36. maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerin eksik olması veya belgelerde önemsiz bilgi eksikliği bulunması halinde, idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik belge veya bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede eksik belge veya bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır.

En son aşamada, isteklilerin teklif mektubu eki cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı kontrol edilir. Teklif edilen fiyatları gösteren teklif mektubu eki cetvelde çarpım ve toplamlarda aritmetik hata bulunması halinde, isteklilerce teklif edilen birim fiyatlar esas alınmak kaydıyla, aritmetik hatalar ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Yapılan bu düzeltme sonucu bulunan teklif isteklinin esas teklifi olarak kabul edilir ve bu durum hemen istekliye yazı ile bildirilir. İstekli düzeltilmiş teklifi kabul edip etmediğini tebliğ tarihini izleyen beş gün içinde yazılı olarak bildirmek zorundadır. İsteklinin düzeltilmiş teklifi kabul etmediğini süresinde bildirmesi veya bu süre içinde herhangi bir cevap vermemesi halinde, teklifi değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatı gelir kaydedilir.

Yapılan bu değerlendirmeler sonucunda ihale, ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren isteklinin üzerinde bırakılır.

C- İhale Kararının Onaylanması

İhale kararının onaylanması ile ilgili düzenleme Kamu İhale Kanunu’nun 40. maddesi ile yapılmıştır. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesinden sonra ihale sonuçlandırılır ve ihale komisyonu gerekçeli kararını belirleyerek, ihale yetkilisinin onayına sunar. İhale yetkilisi, karar tarihini izleyen en geç beş iş günü içinde ihale kararını onaylar veya gerekçesini açıkça belirtmek suretiyle iptal eder.

D- Kesinleşen İhale Kararlarının Bildirilmesi

Kamu İhale Kanunu’nun 41. maddesi gereğince, ihale sonucu ihale kararlarının ihale yetkilisi tarafından onaylandığı günü izleyen en geç üç gün içinde, kesinleşen ihale kararı, ihale üzerinde bırakılan dahil ihaleye teklif veren bütün isteklilere imza karşılığı tebliğ edilir veya iadeli taahhütlü mektup ile tebligat adresine postalanmak suretiyle bildirilir. Mektubun postaya verilmesini takip eden yedinci gün kararın isteklilere tebliğ tarihi sayılır. İhale kararlarının ihale yetkilisi tarafından iptal edilmesi durumunda da isteklilere aynı şekilde bildirim yapılır.

V- İHALEDEN SONRAKİ İŞLEMLER

A- Sözleşme Tasarısının Vize Edilmesi (15)

Hazırlanan sözleşme tasarısı Muhasebe-i Umumiye Kanunu’nun 64. maddesine göre vize edilmek üzere Maliye Bakanlığına gönderilir. Sözleşme tasarısı Maliye Bakanlığınca uygun bulunursa 15 gün içinde vize edilir, uygun bulunmazsa aynı süre içinde gerekçeli olarak ilgili kuruluşa gönderilir. Aykırılık ya da eksiklikler söz konusu gerekçe doğrultusunda giderildikten sonra Maliye Bakanlığı’na ikinci kez gelen taahhüt ve sözleşme tasarıları bu noktalardan incelenir ve tatil günleri sayılmamak üzere 5 gün içinde vize edilir; uygun bulunmazsa geri çevrilir.

B- Sözleşmeye Davet (16)

Kamu İhale Kanunu’nun 41. maddesinin ikinci fıkrasında (17) belirtilen sürelerin bitimini veya Maliye Bakanlığı’nın vizesi gereken hallerde bu vizenin yapıldığının bildirilmesini izleyen günden itibaren üç gün içinde ihale üzerinde kalan istekliye, tebliğ tarihini izleyen on gün içinde kesin teminatı vermek suretiyle sözleşmeyi imzalaması hususu imza karşılığı tebliğ edilir veya iadeli taahhütlü mektup ile tebligat adresine postalanmak suretiyle bildirilir. Mektubun postaya verilmesini takip eden yedinci gün kararın istekliye tebliğ tarihi sayılır.

C- Kesin Teminat Alınması

Kamu İhale Kanunu’nun 43. maddesinde düzenlenmiştir. Taahhüdün sözleşme ve ihale dokümanı hükümlerine uygun olarak yerine getirilmesini sağlamak amacıyla, sözleşmenin yapılmasından önce ihale üzerinde kalan istekliden ihale bedeli üzerinden hesaplanmak suretiyle % 6 oranında kesin teminat alınır.

D- Sözleşme İmzalanması

İhale üzerinde kalan istekli kesin teminatı idareye verdikten sonra, idarece hazırlanmış olan sözleşme tasarısı, ihale yetkilisi ile yüklenici tarafından imzalanır. Sözleşmenin imzalanmasını müteakip idare geçici teminatı iade eder (18) .

E- Sözleşmenin Notere Tescil Ettirilmesi

F- Sözleşmenin Sayıştay'ca Tescil Ettirilmesi

Sayıştay’ın denetimine tabi daire ve kurumlarca harcamaya ilişkin olarak yapılan sözleşmelerle her türlü bağıtlar Sayıştayca tescil edilmektedir. Sözleşme ve dayanaklarının bağıt tarihinden itibaren 3 gün içinde Sayıştay’a gönderilmesi zorunludur. Bir sözleşme Sayıştayca tescil edilmedikçe uygulanamaz. Ancak bunun istisnaları da mevcuttur (20) .

G- İhale Sonucunun İlanı

Kamu İhale Kanunu’nun 47. maddesinde belirtilen limitleri aşan ihalelere ilişkin ihale sonuçları, sözleşmenin Sayıştay Başkanlığınca tescilinin idareye tebliğ edildiği, bu tescilin gerekli olmadığı durumlarda ise sözleşmenin taraflarca imzalandığı tarihi izleyen en geç onbeş gün içinde Resmi Gazete’de yayımlanmak suretiyle ilân edilir.

H- Yüklenicinin Taahhüdünü Yerine Getirmesi

İmzalanmış olan sözleşme hükümleri çerçevesinde yüklenici, taahhüt ettiği işi tamamlar veya malı teslim eder.

I- Muayene ve Kabul

Yapılan iş yüklenici tarafından idareye teslim edilmedikçe muayene ve kabul işlemleri yapılamaz. Sözleşme çerçevesinde yapılan işlerin kısım kısım kabulü de mümkündür. İdareler, muayene ve kabul yönetmelikleri (21) hükümlerince belirlenen esas ve usuller çerçevesinde kabul işlemlerini gerçekleştirirler.

İ- Ödeme

İdare, kabule ilişkin belgeyi ödeme belgesinin eki yapmak suretiyle, mevzuatına uygun bir ödeme belgesi düzenleyerek ödeme işlemlerini başlatır. Komisyonca kabul raporu düzenlenmesinden itibaren yüklenicinin yazılı talebi üzerine en geç kaç gün içinde ödeme yapılacağı sözleşmede yer aldığından, ödeme bu çerçevede yapılacaktır.

* Maliye Bakanlığı, Devlet Bütçe Uzmanı